Корона вируси мәзгилдә хитай һөкүмитиниң уйғур дияридики саяһәт тәшвиқати җиддий инкас қозғиди

Мухбиримиз меһрибан
2020-04-10
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Сүрәт, хитайниң тәңритағ уйғур торидин елинған сайрам көли бойидики муһит асраш тахтиси астиға йиғилип қалған әхләтләрдин бир көрүнүш.
Сүрәт, хитайниң тәңритағ уйғур торидин елинған сайрам көли бойидики муһит асраш тахтиси астиға йиғилип қалған әхләтләрдин бир көрүнүш.
www.xjtsnews.com Дин елинди.

Хитай даирилири йиллардин буян «ғәрбий районни ечиш вә ярдәм бериш» намида уйғур райониға хитай көчмәнлирини йөткәшни давамлаштуруп кәлгән иди. Болупму йеқинқи бирқанчә йилдин буян хитай һөкүмити «ешинча әмгәк күчлирини ишқа орунлаштуруш» дегән намда уйғур яшлирини түркүмләп хитай өлкилиригә йөткәп, уйғурларниң ана юртидики нопусини зор дәриҗидә тарқақлаштурди вә уйғур мәдәнийитиниң райондики тәсирини суслаштурди.

2020-Йили 3-айниң ахиридин башлап хитай һөкүмәт таратқулирида уйғур аптоном районида 2020-йиллиқ саяһәт ишлириниң җанландурулидиғанлиқи һәққидики тәшвиқатлар күчәйди.

8-Апрел күни «тәңритағ тори» да «чечәк мәзгилидә гүзәл шинҗаңда саяһәттә болуң, мәззилик таамлардин һузурлиниң, гүлдин гүзәл уйғур қизлири сизни күтүвалиду!» сәрләвһәлик тәшвиқат елани берилгән. Бу еланда уйғур райониниң өзгичә гүзәл саяһәт нуқтилири тәшвиқ қилинғандин башқа йәнә нуқтилиқ һалда уйғур таамлириниң мәззиликлики, уйғур қизлириниң гүзәллики қатарлиқ мәзмунлар асасий тема қилинған.

Уйғур районидики һәрқайси област-вилайәтләрниң һөкүмәт торидин мәлум болушичә, даириләр һәрқайси йеза-мәһәллиләрдики уйғурларни тәшкилләп, 4-ай мәзгилидики «чечәк байрими саяһити» гә қарита тәшвиқат паалийәтлирини күчәйткән.

Биз бу һәқтә әһвал игиләш үчүн «өрүк макани» дәп аталған ғулҗа наһийисигә телефон қилдуқ.

10-Апрел күни ғулҗа наһийәсидин телефонимизни алған бир ханимниң билдүрүшичә, уларниң йезисида чечәк байрими өткән һәптә аяғлашқан. Әмма бу йиллиқ чечәк байрими мәзгилидә саяһәтчиләр интайин аз болған.

10-Апрел күни ғулҗа наһийисидин зияритимизни қобул қилған йәнә бир уйғур гәрчә һөкүмәт саяһәтчиликни тәшвиқ қиливатқан болсиму, әмма уларниң йезисида бу йиллиқ чечәк байрими мәзгилидә йиллардикидәк саяһәт паалийәтлири болмиғанлиқини билдүрди.

Мәлум болушичә, йеқинда уйғур аптоном районлуқ саяһәт идариси тәрипидин елан қилинған саяһәт тәшвиқат хәвәрлиридә асаслиқи хитай өлкилиридики хитай пуқралирини уйғур райониға җәлп қилиш асасий нишан қилинған икән.

Уйғур аптоном районлуқ саяһәт идарисиниң торидин мәлум болушичә, уйғур аптоном районида 2020-йиллиқ саяһәт пиланида җайлардики саяһәт өмәклириниң 4-айдин 6-айғичә, 6-айдин 9-айғичә, 10-айдин 12-айғичә үч пәсилгә бөлүп, 3 күнлүктин 15 күнгичә саяһәт өмики тәшкиллисә болидиғанлиқи уқтурулған.

Биз бу һәқтә техиму илгириләп әһвал игиләш үчүн уйғур аптоном районлуқ саяһәт идарисигә телефон қилдуқ. Әмма телефонимизни алған хитай аял хадим телефонниң хата урулғанлиқини ейтип телефонни қоювәтти.

Йәнә бир хадим болса 2020-йиллиқ саяһәт учурлирини тордин издисә болидиғанлиқини ейтип, саяһәтчилик һәққидики соаллиримизға җаваб беришни рәт қилди.

Йеқинқи бирқанчә йилдин буян хитай һөкүмитиниң милйонлиған уйғурларни лагерларға қамиши хәлқараға ашкариланған шундақла хитайда пәйда болған корона вируси юқуми пүткүл дуняға җиддий тарқаватқан мәзгилдә хитай даирилириниң уйғур диярида саяһәтчиликни күчәйтиш һәққидә нишанлиқ тәшвиқатларни қанат яйдуруши чәтәлләрдики вәзийәт анализчилири вә уйғур паалийәтчилириниң җиддий инкасини қозғиди.

5-Апрел күни америкадики «вайред» тор журнилида «шинҗаңда саяһәтчилик уйғур мәдәнийитиниң ахирқи излирини йоқатмақта» сәрләвһәлик мақалә елан қилинди.

Мақалидә 2019-йили уйғур районида зиярәттә болған фирансийәлик патрик вакниң сөзи нәқил кәлтүрүлүп, һазир бу районда әнәниви уйғур мәдәнийити излириниң асасән ғайиб болуватқанлиқи, һазир уйғур аяллириниң һиҗап тақимайдиғанлиқи, мусулманлиқ яки оттура-шәрқ типидики һәрқандақ символларниң өчүрүлгәнлики, мәзкур районниң һазир «пүтүнләй башқичә бир җай» ға айлинип қалғанлиқи оттуриға қоюлған.

Мақалә аптори патрик вак 2019-йилдин бурун уйғур районида бир қанчә қетим зиярәттә болған. У мәзкур мақалисидә өзиниң йеқинда көргән әһваллардин һәйран қалғанлиқини билдүргән. Униң билдүрүшичә, кочиларда 20 яштин 60 яшқичә болған әркәкләр қалмиған. Мақалидә йәнә уйғур әркәклириниң йеқинқи 3 йилдин буян мутләқ көп қисминиң тутқун қилинип, лагерларға елип кетилгән болуши мумкинлики тәкитләнгән. У уйғур районидики шәһәрләрниң пүтүнләй хитай шәһәрлиригә охшап қалғанлиқи, уйғурларниң муқәддәс җайлири болған мәсчитләр вә әнәниви миллий услубтики уйғур мәһәллилириниң зор көп қисми чеқиветилгәнлики яки бир қисминиң сақлап қелинип, көңүл ечиш сорунлириға айландурулғанлиқини тилға алған.

Патрик вак йәнә аталмиш хитай саяһәтчилири һәққидиму тохталған. Патрик вак мақалисидә хитай саяһәтчилириниң уйғур мәдәнийити вә тарихиға ғәйрий бир хил көз билән қарайдиғанлиқи, шундақла «уйғур мәдәнийитиниң хитай тарихиға бағлинип, йоқитишқа учраватқанлиқи» ни илгири сүргән. Мақалидә баян қилинишичә, «шинҗаң» дәп атиливатқан уйғур райони һазир хитай саяһәтчилириниң сәйлигаһиға айлинип қалған. Хитай саяһәтчилирини җәлп қиливатқини районниң қумлуқ мәнзириси шундақла «шинҗаң йипәк йолиниң түгүни» дейиливатқан романтиклаштурулған тарихий тәшвиқат икән.

Дуня уйғур қурултийиниң хитай ишлири мудири илшат һәсән әпәндиму 9-апрел зияритимизни қобул қилип, хитай һөкүмитиниң уйғур диярида саяһәтни җанландуруш тәшвиқатиға диққәт қиливатқанлиқини билдүрди.

Илшат һәсән әпәндиниң қаришичә, 2020-йилиниң бешида хитайдин тарқалған корона вируси юқуминиң вәһимиси техи пүтүнләй йоқалмай туруп, хитай даирилириниң уйғур районида аталмиш саяһәтчиликни җанландуруш тәшвиқатини қилиши хитайниң уйғурлар олтурақлашқан бу районни хитайлаштуруш сиясий пиланиниң бир парчиси икән.

Илшат һәсән әпәнди хитай даирилири ниң 2-айниң ахиридин башлап, уйғур яшлирини ишқа орунлаштуруш намида юқум еғир болған хитай шәһәрлиридики завутларға йөткигәнликини баян қилди. У хитай саяһәтчилирини уйғур дияриға җәлп қилиш мәқсәт қилинған бу хил саяһәт тәшвиқатлириниң хитайниң уйғур райониға техиму көп көчмән йөткәш истратегийәсиниң бир парчиси икәнликини тәкитлиди.

Илшат әпәндиниң илгири сүрүшичә, хитай саяһәтчилири нишан қилинған бу хил саяһәт тәшвиқатлирида диққәт қозғайдиған бир нуқта райондики уйғурларниң мәдәнийәт кимликини пүтүнләй йоқитип, районни пүтүнләй хитайлаштуруш вә шу арқилиқ техиму көплигән хитайларни уйғур диярида йәрлишип қелишқа қизиқтуруш икән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт