Xitayning chaghanliq sen'et programmisidiki Uyghurlargha da'ir teshwiqatlar inkas qozghidi

Muxbirimiz méhriban
2018-02-15
Élxet
Pikir
Share
Print
Qeshqerdiki panus ésilghan Uyghur öyliri
Qeshqerdiki panus ésilghan Uyghur öyliri
(Menbe: qeshqer sheher hökümet tori)

Uyghur aptonom rayonluq téléwiziye istansisi 14-féwral küni 2018-yilliq chaghanliq sen'et kéchilikini körsetken. Uningda aldi bilen xitay re'isi shi jinpinggha medhiye oqulghan andin Uyghur diyarining herqaysi nahiyeliridiki Uyghurlarning "Bext tuyghusi" gha chömülüp yashawatqanliqi teshwiq qilin'ghan.

Bu heqte pikir bayan qilghan muhajirettiki analizchilar, nöwette xitayning chékidin ashqan siyasiy bésimliri ichide yashawatqan Uyghurlarning xitay teshwiqatlirida déyilginidek "Bext tuyghusi" da emes, belki azab-oqubette yashawatqanliqini, xitayning bu xil saxta teshwiqatining tibettimu oxshashla bazargha sélin'ghanliqini bayan qildi.

Xitay merkizi téléwiziye istansisi we Uyghur aptonom rayonluq téléwiziye istansisining 2018-yilliq chaghanliq sen'et kéchilikide yenila xitay kompartiyesining yillar boyi dawamlishiwatqan teshwiqati asasiy salmaqni igiligen.

Uyghur aptonom rayonluq téléwiziye istansisining 14- féwraldiki "Bahargha atlinish, chaghanni köngüllük ötküzüsh we chaghan shadliqi" namidiki sen'et kéchilikide, xoten, aqsu, qeshqer, qumul, ili, sanji we ürümchidin ibaret yette jayda 7 tarmaq sehne hazirlan'ghan bolup, her bir jayning sen'et kéchilikide oxshash bir muqam, yeni xitay re'isi shi jinpinggha medhiye oqush, her millet xelqining "Bext tuyghusi" gha chömülüp yashawatqanliqi teshwiq qilin'ghan.

Amérikidiki siyasiy pa'aliyetchilerdin "Puqralar küchi" teshkilatining bashliqi yang jyenli ependining qarishiche, xitayning bu yilliq chaghanliq sen'et kéchiliki aldinqi yilardikige oxshashla xitay kompartiyesining siyasiy teshwiqat kaniyi we aldamchiliq wasitisige aylan'ghan. Emma bu xil siyasiy teshwiqatlar xitay hökümitining Uyghur diyardiki basturush siyasitini yoshurup qalalmaydiken.

Yang jyenli mundaq dédi: "Men bu yilliq chaghanliq kéchilikning peqet bir qisminila kördüm, chünki alliqachan xitay kompartiyesining siyasiy teshwiqatigha aylinip bolghan bu xil sen'et kéchilikliri pütünley yalghanchiliq bilen tolghan. Bolupmu atalmish az sanliq milletlerning shadliqi ipadilen'gen birnechche sen'et nomurlirida milliy kiyimlirini kiyiship sehnige chiqqan Uyghur, tibet, mongghul qatarliq milletlerdin bolghan artislar peqetla shekliy milliyche mezmuni siyasiyliqqa tolghan teshwiqat nomurlirini orunlaydu. Emeliyette ular qipqizil yalghanchiliq qiliwatidu. Chünki biz xitaydiki heqiqiy ehwalni hemmimiz bilimiz, hazir xitay hökümitining basturush siyasiti seweblik xitayda milletler arisidiki ziddiyet barghanche ötkürliship, milliy öchmenlik hemmila jayni qaplighan weziyet alliqachan shekillinip boldi."

Yang jyenli ependi yene mundaq dédi: "Atalmish az sanliq millet rayonlirida yeni, Uyghur we tibetler rayonlirida xitay kompartiyesi milliy basturush siyasitini yürgüzüwatidu. Xitay hökümitining siyasiy, iqtisadiy, medeniyet jehettin bu rayonlarda yürgüzgen basturush siyasiti Uyghur, tibet we mongghul xelqlirining küchlük naraziliqini kücheytti. Bu rayonla hazir xelq'ara taratqularda teriplen'gendek yérim herbiy halettiki zémin yaki saqchi dölitige aylinip boldi. Bundaq ehwalda qandaqmu xitay teshwiqatidikidek inaq milletler munasiwiti bolsun? Uyghurlarda qandaqmu ashu xil bext tuyghusi bolsun? shunga men bularning hemmisi saxtikarliq, chaghanliq sen'et kéchiliki xitay kompartiyesining mustebit hökümranliqini perdazlaydighan bir teshwiqat wasitisige aylinip boldi, dep qaraymen."

Uyghur pa'aliyetchiliridin dunya Uyghur qurultiyining mu'awin re'isi perhat muhemmedining qarishiche, xitay hökümitining chaghanning aldi-keynide élip bériwatqan her xil teshwiqatliri intayin rezil wasitilerni qollinip, Uyghurlargha xitay medeniyet en'enilirini mejburiy téngish arqiliq Uyghur medeniyitini assimilyatsiye qilip yoqitishni meqset qilghan iken.

Toluq bet