"Zimistan": xitay da'iriliri ötken yili 100 ming parche qur'an-kerimni köydürüwetken

Muxbirimiz erkin
2020-03-30
Élxet
Pikir
Share
Print

Xitay da'irilirining ötken yili 100 parche qur'an-kerimni köydürüwetkenliki we shendung hem ningshyada tungganlarning ikki diniy mektipini taqap, uningdiki "Shinjangliq oqughuchilar" ni tutqun qilmaqchi bolghanliqi ilgiri sürüldi.

Italiyediki "Zimistan" namliq diniy erkinlik torining xewer qilishiche, da'iriler ötken yili ningshyaning yingchüen shehiridiki bir diniy mektepni taqap, bu mektepning 100 ming parche qur'anini köydürüwetken shundaqla 2019-etiyazda "Shinjangliq topilangchi, térrorchilarni tutimiz" dégen bahane bilen shendung ölkisining jongshaxey tunggan yézisidiki diniy mektepni axturup, bu diniy mektepnimu taqiwetken.

Xewerde, saqchilar bu diniy mekteptiki "Shinjangliq oqughuchilar" ni tutqun qilmaqchi bolghan bolsimu, lékin mekteptiki tunggan oqughuchi we muderrislerning arilishishi bilen "Shinjangliq oqughuchilar" ni tutqun qilish niyitining emelge ashmighanliqi bildürülgen. Lékin xewerde bu "Shinjangliq oqughuchilar" ning milliti, ularning kéyinki ehwali heqqide héchqandaq uchur bérilmigen. Yerlik bir tunggan diniy zat "Zimistan" torigha qilghan sözide, "Eger dini zatlar tutqun qilinip, yash musulmanlarni terbiyelesh mushundaq cheklense", "Étiqadimiz kelgüside tedrijiy yoqilishi mumkin" dégen.

Xewerde qeyt qilinishiche, da'iriler 2019-yili 7-ayda yingchüendiki diniy mektepni axturup, uning bir qisim oqutquchi we oqughuchilirini soraq qilghan. Shu qétimda bu mektepning 100 ming parche qur'an-kerim kitabi musadire qilinip, köydürüwétilgen. Shu yili 11-ayda bu mektepmu taqilip, oqutquchi we oqughuchiliri tarqitiwétilgen. Xitay hökümiti ilgiri tungganlargha nisbeten kengrek siyaset yürgüzüp kelgen bolsimu, lékin 2017-yili Uyghur rayonida bashlan'ghan chong tutqun bilen teng ularghimu diniy cheklime qoyushqa bashlighanidi.

Toluq bet