Lawréns xas: "Xitayning Uyghurlarni xorlishi dunya üchün yaman bésharet"

Muxbirimiz erkin
2019-01-18
Élxet
Pikir
Share
Print

"Amérika tashqi siyaset kéngishi" ning tetqiqatchisi lawréns xas 17‏-yanwar amérikidiki "Xil géziti" (The Hill) de maqale élan qilip, xitayning bir milyondek Uyghurni "Qayta terbiyelesh" lagérlirigha qamishi we ularni xorlishining dunya üchün yaman bésharet ikenlikini agahlandurdi. Uning ilgiri sürüshiche, xitayning Uyghurlarni basturushi uning ichki mesilisidek körünsimu, lékin uning bu herikiti chégra ichi bilen cheklinip qalmaydiken. "Xil géziti" (The Hill) amérika dölet mejliside tarqilidighan gézitlerning biri.

Lawréns xasning maqalisi 17‏-yanwar küni amérika awam we kéngesh palatalirining bezi ezaliri "Uyghur kishilik hoquq qanun lahiyesi" ni qayta otturigha qoyghan küni élan qilin'ghan. Aptorning maqalide qeyt qilishiche, xitayning Uyghurlarni dölet ichi we sirtida rehimsizlik bilen basturushi xitay xelqi üchünla emes, herbiy, diplomatik, iqtisadi jehetlerde dawamliq zoriyiwatqan bu zorawan küchning dunya üchünmu bir töleydighan bedili barliqini körsitidiken. Aptor, amérikining ittipaqdashlirigha so'al qoyup, ulardin yiraqlishish, soda kélishimlirini bikar qilish, erkinlikni algha sürüshni ret qilish dunyada bir boshluq yaratqanliqini, lékin xitayning bu boshluqni toldurushqa tirishiwatqanliqini tekitligen. Uning ilgiri sürüshiche, dunyada xitayning tesirining küchiyishi we amérikining tesirining ajizlishishi erkinlik we démokratiyeni téximu zor xewpke duchar qilidiken. U maqalisining axirida agahlandurup: "Gerche biz Uyghurlarni xitayning ichki ishi, dep qarighan teqdirdimu, lékin pakistan we amérikidiki Uyghurlargha ayan bolghandek béyjingning ichki xaraktéri uning chégrasidin halqip ötmekte. Chünki, xuddi sowét öktichisi andréy saxarof éytqandek 'öz xelqining hoquqigha hörmet qilmighan bir dölet, qoshnilirining hoquqigha hörmet qilmaydu'" dégen.

Toluq bet