Лавренс хас: «хитайниң уйғурларни хорлиши дуня үчүн яман бешарәт»

Мухбиримиз әркин
2019-01-18
Елхәт
Пикир
Share
Принт

«Америка ташқи сиясәт кеңиши» ниң тәтқиқатчиси лавренс хас 17‏-январ америкидики «хил гезити» (The Hill) дә мақалә елан қилип, хитайниң бир милйондәк уйғурни «қайта тәрбийәләш» лагерлириға қамиши вә уларни хорлишиниң дуня үчүн яман бешарәт икәнликини агаһландурди. Униң илгири сүрүшичә, хитайниң уйғурларни бастуруши униң ички мәсилисидәк көрүнсиму, лекин униң бу һәрикити чегра ичи билән чәклинип қалмайдикән. «Хил гезити» (The Hill) америка дөләт мәҗлисидә тарқилидиған гезитләрниң бири.

Лавренс хасниң мақалиси 17‏-январ күни америка авам вә кеңәш палаталириниң бәзи әзалири «уйғур кишилик һоқуқ қанун лаһийәси» ни қайта оттуриға қойған күни елан қилинған. Апторниң мақалидә қәйт қилишичә, хитайниң уйғурларни дөләт ичи вә сиртида рәһимсизлик билән бастуруши хитай хәлқи үчүнла әмәс, һәрбий, дипломатик, иқтисади җәһәтләрдә давамлиқ зорийиватқан бу зораван күчниң дуня үчүнму бир төләйдиған бәдили барлиқини көрситидикән. Аптор, америкиниң иттипақдашлириға соал қоюп, улардин йирақлишиш, сода келишимлирини бикар қилиш, әркинликни алға сүрүшни рәт қилиш дуняда бир бошлуқ яратқанлиқини, лекин хитайниң бу бошлуқни толдурушқа тиришиватқанлиқини тәкитлигән. Униң илгири сүрүшичә, дуняда хитайниң тәсириниң күчийиши вә америкиниң тәсириниң аҗизлишиши әркинлик вә демократийәни техиму зор хәвпкә дучар қилидикән. У мақалисиниң ахирида агаһландуруп: «гәрчә биз уйғурларни хитайниң ички иши, дәп қариған тәқдирдиму, лекин пакистан вә америкидики уйғурларға аян болғандәк бейҗиңниң ички характери униң чеграсидин һалқип өтмәктә. Чүнки, худди совет өктичиси андрей сахароф ейтқандәк ‹өз хәлқиниң һоқуқиға һөрмәт қилмиған бир дөләт, қошнилириниң һоқуқиға һөрмәт қилмайду'» дегән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт